„Na błędnym kursie” Dariusza Filara to krytyczna analiza polityki gospodarczej i społecznej Polski w latach 2015–2020, pokazująca, jak rząd PiS skierował kraj ku etatyzmowi, populizmowi i centralizacji, oddalając nas od modelu stabilnego wzrostu „zielonej wyspy”. Wydana w 2020 roku przez wydawnictwo Arche książka liczy 214 stron i zajmuje około 3,5 godziny lektury. Autor rozkłada na czynniki pierwsze mechanizmy, które podważyły racjonalne podstawy gospodarki i demokracji.
Aby szybko złapać kontekst, najważniejsze dane o książce w skrócie:
| Tytuł | Na błędnym kursie |
|---|---|
| Autor | Dariusz Filar |
| Wydawnictwo | Arche |
| Rok wydania | 2020 |
| Liczba stron | 214 |
| Szacowany czas lektury | ok. 3,5 godz. |
Kim jest autor i co wyróżnia tę książkę?
Dariusz Filar, profesor ekonomii, były członek Rady Polityki Pieniężnej (RPP) i uznany komentator gospodarczy, łączy wiedzę ekspercką z odwagą opisu rzeczywistości. Jako autor wcześniejszej książki „Między zieloną wyspą a dryfującą krą” (zakończonej optymistycznym scenariuszem dla Polski) kontrastuje tamten optymizm z realiami po 2015 roku.
To nie suchy raport, lecz dynamiczna diagnoza filozofii władzy: od upartyjnienia gospodarki, przez podporządkowanie procesów społecznych jednemu centrum decyzyjnemu, po populizm niszczący racjonalne myślenie. Filar przebija się przez patriotyczne frazesy i rojenia o mocarstwowości, pokazując głębsze zagrożenia: etatyzację i deformacje rynkowe.
Dla kogo jest ta książka – kto powinien ją przeczytać?
To obowiązkowa lektura dla przedsiębiorców, menedżerów, inwestorów i wszystkich, którzy chcą zrozumieć, jak polityka przekłada się na stabilność rynku i decyzje finansowe. Nie jest to książka dla szukających lekkiej publicystyki, lecz dla tych, którzy potrzebują trzeźwej refleksji nad kierunkiem zmian – od „zielonej wyspy” do dryfującej kry. Idealna dla:
- biznesmenów i decydentów korporacyjnych – analizujących ryzyka makroekonomiczne;
- analityków finansowych i doradców inwestycyjnych – śledzących politykę pieniężną i regulacje;
- studentów ekonomii, polityki i zarządzania – szukających rzetelnej oceny ostatnich lat;
- każdego zaniepokojonego przyszłością gospodarki – zwłaszcza w kontekście relacji z UE i wyzwań globalnych.
Jeśli zastanawiasz się nad zakupem, sięgnij po nią, by nie dać się zwieść doraźnym narracjom – Filar działa jak „defibrylator”, pobudzając do krytycznego myślenia o tym, gdzie byliśmy i dokąd zmierzamy.
Czego można się z niej nauczyć – kluczowe wnioski i lekcje
Książka daje wyczerpującą analizę błędów polityki gospodarczej z lat 2015–2020, z odniesieniami do wcześniejszych decyzji (np. kredyty frankowe z lat 2005–2007). Oto najważniejsze lekcje:
- Mechanizmy etatyzmu i centralizacji – jak decyzje polityczne w „centrali” deformują rynek, upartyjniając gospodarkę i podważając niezależność instytucji, takich jak NBP;
- Konsekwencje populizmu – rojenia o samowystarczalności prowadzą do stagnacji, niedoinwestowania i inflacji, blokując modernizację wspieraną przez fundusze UE;
- Utrata jakości polityki pieniężnej – decyzje RPP oceniane są jako polityczne, a nie ekonomiczne, co niszczy zasady banku centralnego;
- Szeroki kontekst zmian – negatywny trend nie ogranicza się do ekonomii; obejmuje psucie instytucji demokratycznych, czego symbolem stają się choćby afery wokół Radiowej Trójki.
Czytelnik uczy się rozpoznawać ukryte logiki działań politycznych, oceniać ryzyka systemowe i wyciągać wnioski z historii, by unikać podobnych pułapek w przyszłości.
Jak książka przyda się w biznesie i finansach?
W świecie biznesu i finansów „Na błędnym kursie” to nie tylko rozliczenie przeszłości, ale też praktyczny przewodnik po ryzykach politycznych. Przedsiębiorcy i inwestorzy dowiedzą się:
- jak polityka wpływa na inwestycje – etatyzacja zastępuje analizę biznesową decyzjami politycznymi, co prowadzi do braku modernizacji i napięć z UE – kluczowe dla planowania strategicznego;
- lekcji z bankowości centralnej – świadomość erozji niezależności NBP pomaga przewidywać inflację i zmienność stóp procentowych;
- strategii adaptacji – potrzeba chłodnej analizy poza populizmem ułatwia ocenę obietnic wyborczych i ich wpływu na marże, koszty i ryzyko;
- długoterminowej perspektywy – kontynuacja błędnego kursu mogłaby wypchnąć Polskę na margines UE, ograniczając dostęp do rynków i funduszy – krytyczne dla eksporterów i inwestorów zagranicznych.
To narzędzie do budowania odporności firmy na centralistyczny etatyzm – zamiast reagować na doraźne zmiany, przygotujesz się na odbudowę i trwały wzrost.
Co piszą czytelnicy i eksperci?
Książka zbiera bardzo pozytywne opinie (m.in. na Lubimyczytać.pl) za odwagę i rzetelność diagnozy. Czytelnicy najczęściej podkreślają:
- odwagę i analityczną głębię – połączenie reporterskiej dociekliwości z solidną wiedzą z ekonomii i polityki;
- pobudzający efekt – lektura uruchamia refleksję i skłania do krytycznego myślenia;
- rzetelność i trafność diagnoz – także w kontekście późniejszych publikacji autora.
Przykładowe opinie czytelników:
bardzo odważna, opisująca mechanizmy i filozofię działań. Na styku dziennikarstwa śledczego wspartego znakomitą wiedzą z ekonomii i polityki
profesor Filar działa jak defibrylator, pobudzający do refleksji i myślenia. Warto, jeśli chcecie zrozumieć, gdzie jesteśmy jako kraj
Eksperci, m.in. w wywiadach dla „Rzeczpospolitej”, potwierdzają aktualność tez: autor konsekwentnie krytykuje upartyjnienie gospodarki i przewiduje „mielizny”, na które wpadła polityka gospodarcza.
Jeśli cenisz wiedzę, która chroni Twój biznes przed politycznymi zawirowaniami, „Na błędnym kursie” to inwestycja w przyszłość – sięgnij po nią już dziś i wróć na właściwy kurs.
